Punkt oporu "Szyb Artura"

Punkt oporu "Szyb Artura"



Punkt oporu "Szyb Artura", jest drugim w kolejności rejonem umocnionym jaki zaczęto budować na Śląsku. Dlatego pierwsze 7 obiektów wybudowanych na przełomie 1934/35 roku niewiele różni się od schronów budowanych w Dąbrówce Wielkiej. Nadal są to budowle jednoizbowe z przelotnią stanowiącą ukrycie dla żołnierzy z pobliskich okopów. Najbardziej widoczną zmianą jest zastąpienie półkopuł kopułami bojowymi, a tym samym i głębsze umieszczenie schronów w ziemi. I w tym przypadku w wejściach wtórnie dobudowano przedsionki, a ściany wykopów wymurowano kamieniem. Obecnie wszystkie te schrony (poza 1 na mapie) są zalane. w latach 1935/36 wybudowano koło wartowni magazyn amunicji a w dalszej kolejności koszary wraz ze schronami bojowymi. Kolejny etap rozbudowy umocnień przypada na lata 1937/38 kiedy to powstają schrony przekształcające odcinek Kochłowice praktycznie w jednolitą linię obrony. W p.o. "Szyb Artura" powstały więc kolejne cztery ciężkie "bunkry" w tym aż 3 dla armaty p.panc. oraz zagęszczające obronę obiekty pozorne i pozorno - bojowe. Tak więc ostatecznie całość obrony została rozlokowana na mocno wylesionym, rozległym wzg. 303 i ostatecznie od nazwy znajdującego się tu szybu "hr. Artur" nazwanego p.o. "Szyb Artura".W jego wzmocnionym betonem wyrobisku znajdował się punkt dowodzenia odcinka "Kochłowice".

Uwaga! Na mapie zaznaczono projekt autostrady. Jest ona już wybudowana i przebiega ponad obiektem 9 i 11, poniżej 8.





Schron bojowy (1 na mapie)

N 50°15'45,37" E 18°53'05,51"



Mały schron bojowy wykonany jako zagłębiony. Nad powierzchnię ziemi miała wystawać jedynie pancerna kopuła ckm (ZO 1935 N14). Jak wszystkie tego typu obiekty, budowane do 1936 roku, w skromnym wnętrzu mieścił jedynie jedno pomieszczenie. Dwa wejścia zamykane pancernymi drzwiami, tworzące przelotnię, prowadziły bezpośrednio w okopy. Uzbrojenie stanowił jeden ckm w czterostrelnicowej kopule. Wejście do schronu zasypane ziemią, kopuła po strzelnice śmieciami. W środku, wprawdzie mocno skorodowane, zachował się komplet (3) drzwi.







Schron bojowy (2 na mapie)



Niewielki, jednoizbowy schron bojowy (najprawdopodobniej tego samego typu co 1) wyposażony w kopułę pancerną i 1 ckm. Znajduje się on w dolinie Kochłówki i zadaniem jego było zapełnienie martwego pola między obiektem 1 a nasypem kolejowym w znacznym (ok. 6 m) obniżeniu terenu doliny. Podczas regulacji potoku i zasypywania okolicznych zalewisk pod budowę Osiedla Górnośląskiego, obiekt został zalany i zasypany.



Schron bojowy Nr 45 (3 na mapie)

N 50°15'37,29" E 18°52'51,08"



Ciężki schron bojowy wyposażony w pancerną kopułę obserwacyjno - bojową sygnowaną W.I 1938 103/26, wybudowany w klasie odporności "D" Uzbrojenie stanowiła armata p.panc na specjalnej suwnicy, 2 ckm (w tym jeden w kopule pancernej, drugi w strzelnicy za małą tarczą pancerną), 1-2 rkm. Schron posiada wyjście awaryjne flankujące zapole, a także małą strzelnicę osłony wejścia. Obiekt jest w dobrym stanie, zachowała się kopuła pancerna i układ ziemny, widoczna płyta detonacyjna (pod warstwą mchu). Przez dłuższy czas służył jako schron OPL, potem pieczarkarnia, obecnie systematycznie popada w ruinę.







Schron bojowy (4 na mapie)

N 50°15'31,11" E 18°52'31,29"



Niewielki, jednoizbowy schron bojowy wyposażony w kopułę pancerną ZO 1935 N12.(bliźniak 1, 5, 13 i 16) Posiada dwa wejścia tworzące rodzaj przelotni pierwotnie prowadzącej wprost w okopy. Jedno z wejść zasypane ziemią, obiekt po strop zalany wodą. Zachowały się drzwi pancerne, a w kopule nietypowa laweta ckm. W kopule zachowała się chyba ostatnia półwkładka przeciwrykoszetowa typ 35.







Schron bojowy (5 na mapie)

N 50°15'26,71" E 18°52'29,58"



Kolejny, niewielki, jednoizbowy schron bojowy wybudowany według standardowego projektu (bliźniak 1, 4, 13 i 16), wyposażony w kopułę pancerną ZO 1935 N17. Jego uzbrojenie stanowił ckm. Obiekt posiada dwa wejścia tworzące przelotnię. Wejścia oraz wnętrze schronu (ograbione) zasypane ziemią.







Schron bojowy (6 na mapie)

N 50°15'16,85" E 18°52'50,62"



Niewielki, jednoizbowy schron bojowy. Swym kształtem przypomina mniejszy ze schronów standardowo budowanych przy koszarach. Jego uzbrojenie miały stanowić dwa ckm w strzelnicach ściennych. Obiekt maskowany cegłami, przypomina budynek. Zachowało się maskowanie pancerz jednej strzelnicy, krata przeciwszturmowa.







Koszary (7 na mapie)

N 50°15'21,39" E 18°52'55,31"



W głębi pozycji obronnej znajdował się budynek koszarowy wzmocniony dwoma standardowymi schronami bojowymi uzbrojonymi w ckm. Koszary po wojnie wyburzono, a w ich miejsce, pomiędzy schronami wzniesiono nowy, nieco większy budynek. Większy ze schronów posiada cztery strzelnice ckm (w trzech zachowały się pancerze, czwartą w epoce przebudowano na czerpnię powietrza) i dwa wejścia, jedno z koszar (zamurowane) drugie z dziedzińca. Mniejszy ze schronów jest niedostępny, wszelkie otwory prowadzące do niego zostały zamurowane. Na jednej ścianie ze strzelnicą wybudowano rampę, do drugiej, z wyjściem ewakuacyjnym, dobudowano kolejny budynek. W koszarach stacjonowała IV kompania ckm kapitana Stanisława Jana Siemiatyckiego z 73 pp.







Schron pozorno - bojowy (8 na mapie)

N 50°15'23,01" E 18°52'21,31"



Dobrze zachowany, wraz z nasypami ziemnymi schron pozorno - bojowy wykonany w klasie odporności "A". Jego zadaniem było osłanianie ogniem południowej flanki obiektu 5. Brak pancernych drzwi wejścia i strzelnicy.







Schron bojowy (9 na mapie)

N 50°15'13,29" E 18°52'18,76"



Mały, jednoizbowy schron bojowy był wyposażony w półkopułę pancerną sygnowaną ZO 1935 N15. Wejście do niej prowadziło z boku, a nie jak zwykle od dołu. Obiekt posiada dwa wejścia wychodzące prosto w linię okopów. Uzbrojenie stanowił 1 ckm w półkopule. Obiekt zachowany w bardzo złym stanie. Podczas budowy niedalekiej autostrady została wyrwana półkopuła, zniszczeniu uległo czoło schronu i ukształtowanie terenu.

Pierwsze zdjęcie, prezentujące nieuszkodzony obiekt pochodzi ze strony: http://www.fortykrakow.prv.pl







Schron bojowy Nr 44 (10 na mapie)

N 50°15'02,06" E 18°51'56,16"



Ciężki schron bojowy wyposażony w kopułę pancerną sygnowaną W.I 1938 23/27, wykonany w klasie odporności "D". Uzbrojony w działo p.panc, 2 ckm (w tym jeden w kopule pancernej), 1-2 rkm. Układ ziemny zachowany, a podchodząc do obiektu należy uważać na pozostałości potykaczy czy innych elementów zapór przeciwpiechotnych. W 1999 w schronie sataniści dokonali podwójnego, rytualnego mordu.







Schron bierny (11 na mapie)

N 50°15'10,52" E 18°52'34,58"



Schron bierny pełniący rolę magazynu amunicji. Znajduje się w głębi pozycji obok niewielkiego budynku. Wedle słów gospodarzy, dom mógł stanowić polowy punkt dowodzenia albo wartownię. W każdym razie na pewno był wykorzystywany przez kompanię forteczną "Szyb Artura". Po wojnie wojsko przekazało je obecnym mieszkańcom. Schron zachował układ ziemny i wszystkie kominy wentylacyjne. Do niedawna widoczne jeszcze było farbomaskowanie. Stan wewnątrz nieznany.





Obiekty pozorne (12, 15 na mapie)

N 50°14'57,72" E 18°51'56,78"

N 50°14'53,85" E 18°52'12,30"



Jedne z nielicznych, dobrze zachowanych schronów pozornych. Oba zachowały w miarę nienaruszone ukształtowanie nasypów. Jednakże w wyniku wykradzenia stalowych drzwi, powoli wysypuje się z nich ziemia. Na "dachu" obiektu 12 zachowały się resztki imitacji kopuły pancernej, wykonanej z kamienia i otynkowanej. Jeden z boków mają nietypowo przedłużony. W okolicy obiektu 12 doskonale zachowane okopy i polowe stanowiska ckm (niestety, fotki nie są w stanie tego oddać).




obiekt 12 na mapie

obiekt 12 na mapie

obiekt 12 na mapie

obiekt 15 na mapie

obiekt 15 na mapie

obiekt 15 na mapie




Schron bojowy (13 na mapie)

N 50°14'55,61" E 18°51'57,19"



Mały, jednoizbowy schron bojowy wyposażony w kopułę pancerną ZO 1935 N16. Jego uzbrojenie stanowił ckm. Do schronu prowadzą dwa obmurowane kamieniem wejścia bezpośrednio z okopów. Wnętrze schronu zalane wodą.







Schron bojowy (14 na mapie)

N 50°14'52,16" E 18°52'05,53"



Lekki schron bojowy wykonany w klasie odporności "B", posiada dwie izby bojowe ze strzelnicami broni maszynowej, a także wyjście ewakuacyjne dużych rozmiarów. Budową strzelnic przypomina schron pozorno - bojowy. Obiekt jest w złym stanie, brak zamknięć strzelnic i drzwi pancernych. Układ ziemny został zniwelowany. Obecnie (2007) jest zamieszkały, został uszczelniony, okopany i otoczony czymś na kształt palisady.







Schron bojowy (16 na mapie)

N 50°14'42,44" E 18°52'01,52"



Niewielki, jednoizbowy schron bojowy wyposażony w kopułę pancerną (Z0 1935 N13). Jego uzbrojenie stanowił jeden ckm w kopule. Obiekt posiada dwa wyjścia prowadzące bezpośrednio w okopy. Schron jest mocno zarośnięty i zalany wodą.







Schron bojowy (17 na mapie)

N 50°14'54,34" E 18°52'14,82"



Dwukondygnacyjny schron bojowy dla armaty 75mm wyposażony w kopułę obserwacyjną (ZO 1935 N18). Schron posiada dwie strzelnice dla działa, które stało na drewnianej, obrotowej podłodze. Do kierowania ogniem służyła kopuła obserwacyjna, do której wejście umieszczono bezpośrednio z izby bojowej. Schron posiada także dodatkową izbę bojową dla ckm. Działo można było wytaczać ze schronu na pozycje polową, która jest dobrze zachowana wraz z okopami. Uzbrojenie obiektu stanowiła armata 75 mm, 2 ckm, 1-2 rkm. Obiekt jest w złym stanie, dolna kondygnacja zalana jest wodą, brak pancerzy i zamknięć strzelnic działowych, brak drzwi pancernych, układ ziemny został zniwelowany. Zachowała się kopuła obserwacyjna. Oszczędność przy projektowaniu schronu doprowadziła do błędu. Okazało się, że izba bojowa armaty jest zbyt mała i nie da się więc zmienić kierunku ognia. Tak więc więc w ścianach wykuto specjalne wnęki aby armata mogła się swobodnie obracać.







Schron bojowy Nr 42 (18 na mapie)

N 50°14'39,92" E 18°52'39,40"



Ciężki schron bojowy wyposażony w kopułę pancerną dla ckm, wybudowany wklasie odporności "D". Uzbrojenie obiektu stanowiła armata p.panc na specjalnej suwnicy, 1 ckm w kopule pancernej (W.I. 1938 113/29), 1-2 rkm. Schron posiada wyjście ewakuacyjne. Obiekt jest w dobrym stanie, zachowała się kopuła pancerna i układ ziemny. Brak pancerzy strzelnic i drzwi pancernych.







Schron bojowy Nr 42a (19 na mapie)

N 50°14'46,50" E 18°52'41,10"



Ciężki schron bojowy wyposażony w pancerną kopułę obserwacyjno - bojową (W.I 1938 24/24$), wybudowany w klasie odporności "E". Uzbrojenie stanowiły dwa ckm i 1-2 rkm. Obiekt zachowany w dobrym stanie, posiada w kopule lawetę ckm z częścią montażu, wewnętrzne zamknięcie wyjścia awaryjnego, górną połowę drzwi pancernych i kratę przeciwszturmową. Schron znajduje się na prywatnej posesji.







 
Design - d4u.pl