[1] [2] [3]

Opancerzenie


Obiekty fortyfikacyjne to nie tylko beton, jak to się zwykle wydaje. Na wyposażenie schronów składają się również pancerze wszelkiego rodzaju. Ze względu na brak odpowiedniej dokumentacji trudno dziś powiedzieć, czy w II RP prowadzono jakąś konkretną ich systematyzację. Natomiast faktem jest, że wyroby różnych producentów w poszczególnych grupach asortymentu, jak również w poszczególnych latach dosyć mocno się różnią. Nic więc dziwnego, że pojawiają się obecnie inicjatywy zmierzające do uporządkowania systematyzacji pancernego wyposażenia schronów bojowych. Poniżej taka właśnie propozycja wynikająca z wieloletnich badań terenowych oraz analizy dostępnej dokumentacji przeprowadzona przez Piotra Skupnia.


I. Kopuły i półkopuły bojowe


1. Kopuły i półkopuły bojowe ckm produkowane przez zakłady

w Ostrowcu Świętokrzyskim:


a) model 33 - półkopuły produkowane w latach 1933-35 (OWŚ, Modlin)

- model 33A - 3 strzelnice ckm



- model 33B - 4 strzelnice ckm



b) model 33 - półkopuły trapezoidalne - eksperymentalne, 1 strzelnica ckm (Modlin)



fot. za Dankschrift..., s. 159

fot. za http://www.warszawa.fortyfikacje.pl


c) model 35 - półkopuły produkowane w 1935, 3 strzelnice ckm,

z tyłu wycięcie na wejście (OWS, Sarny)



fot. J. Ptaszkowski


d) model 35 - kopuły produkowane w 1935, 4 strzelnice ckm (OWS, Sarny)




e) model 36 - kopuły produkowane w 1936, 4 strzelnice ckm (OWS)



f) model 36 - półkopuły produkowane w 1936 (OWS)

- model 36A - 3 strzelnice ckm




- model 36B - 4 strzelnice ckm



g) model 37 - kopuły produkowane w latach 1937 - 38, 4 strzelnice ckm (Sarny, Nowogród)

fot. za: http://rawelin.com/forum


h) model 38 - kopuły produkowane w latach 1938 - 39, 4 strzelnice ckm i 2 otworami obserwacyjnymi (OWS, Mikołów, Jastarnia, Osowiec)

- model 38A - z betonową podłogą stosowany w 1938 r.



- model 38B - ze stalową podłogą stosowany w 1939 r.



2. Kopuły produkowane przez Wspólnotę Interesów



a) model 38 - kopuły produkowane w 1938, 4 strzelnice ckm i 3 otwory obserwacyjne (OWS)



b) model 38 - półkopuły produkowane w 1938, 3 strzelnice ckm (OWS)



3. Kopuły produkowane przez Hutę Zygmunt



- model 38 - produkowane w latach 1938 - 39 (Nowogród, Augustów)


fot. za: www.fortyfikacje.net


4. Przewoźna kopuła bojowa ckm (Nowogród)



5. Kopuła bojowa armaty ppanc.


- model 39 - projekt (Jastarnia, Baranowicze)



II. Kopuły i półkopuły obserwacyjne

1. Kopuły obserwacyjne produkowane przez zakłady w Ostrowcu Świętokrzyskim:

a) model 34 - produkowany w latach 1934-36, z 4 otworami obserwacyjnymi (OWS)



b) model 36 - produkowane w latach 1936-37 (OWS, Modlin, Sarny, Baranowicze)

- model 36 - seryjny, z 6 otworami obserwacyjnymi (OWS, Sarny)



- model 36A - eksperymentalna z 4 otworami (Modlin, Sarny)



2. Kopuły obserwacyjne produkowane w Hucie Trzyniec (Třinecké železárny):



- model 39 - z 6 otworami (Tąpkowice, Nowogród, Sarny)


oprac. P. Skupień

[1] [2] [3]


 
Design - d4u.pl